هر 3 روز یک کتاب
بریده‌هایی از نمایش‌نامۀ کالیگولا نوشتۀ آلبرکامو
بریده‌هایی از نمایش‌نامۀ کالیگولا نوشتۀ آلبرکامو
سزونیا: در قدرت تو نیست که آسمان، آسمان نباشه، چهرۀ قشنگ زشت بشه و قلب آدم بی‌رحم.
کالیگولا: (ملتهب) می‌خوام زمین و آسمون رو به هم برسونم.
سزونیا: نیکی و بدی، پستی و بزرگی، ظلم و عدالت وجود داره. قسم می‌خورم که این‌ها عوض شدنی نیست.
کالیگولا: ارادۀ من درهم‌شکستن اوناست. من به این قرن مساوات رو پیشکش خواهم کرد.
کالیگولا: … به این خدایان فریبنده ثابت کردم که اگه مردی اراده کنه می‌تونه به راحتی و بدون کارآموزی، حرفۀ مسخرۀ اونا رو به دست بگیره.
سیپیون: کفر در همینه کایوس.
کالیگولا: نه سیپیون این روشن‌بینیه. من فقط پی برده‌ام که تنها از یک راه می‌شه با خدایان برابری کرد: باید همانند اونا سفاک بود.
سیپیون: یا ستمکار.
کالیگولا: ستمکار یعنی چی؟
سیپیون: یک وجدان کور.
کالیگولا: معلوم نیست سیپیون، چون ستمکار مردیه که خلایق رو در راه عقیده و جاه‌طلبی خودش قربانی کنه. و من عقیده‌ای ندارم و دیگه نیازی برای کنکاش در کسب افتخارات و قدرت برام باقی نیست. و اگه قدرتم رو به کار می‌گیرم فقط به منظور موازنه‌ست.
سیپیون: با چی؟
کالیگولا: با جهل و کینۀ خدایان.
(پرده را عقب می‌کشد. کالیگولا در لباس مسخرۀ ونوس روی سکو ظاهر می‌شود)
«کالیگولا: (مهربان) امروز من ونوس هستم.
سزونیا:… ای ایزد دردمندی و رقص… ای زادۀ خیزاب‌ها که در میان نمک و کف سراپا تلخ و لزج هستی…. ما را در موهبت‌های خویش غرقه کن، ستمگری بی‌طرف و نیز کینۀ مادی خویش را بر چهرۀ ما بیفشان. دستان پر از گُل و مردم‌کشی‌ات را بر فراز دیدگان ما بگشا… ما را از شراب توازن خویش سرمست ساز…»
«توجه داشته باشین دزدیدن علنی اموال مردم قبیح‌تر از بستن مالیات غیرمستقیم بر مایحتاج آن‌ها نیست. حکومت کردن یعنی دزدیدن، همه این رو می‌دونن، فقط شیوۀ دزدیدن فرق می‌کنه. من آشکارا خواهم دزدید، که با دله‌دزدی شما فرق کنه.»
«زندگی پوچه و هرکه به این مسئله پی برد آزادی خودشو به دست آورد.»
«در مقابل ترس همه‌چیز از بین می‌ره. ترس سزونیا، این حس بزرگ و شریف. تنها حس خالص و ناب که اصالتش رو از قلب گرفته»
«هیچ شور عمیقی بی‌خشونت ممکن نیست.»
«انسان هرگز تنها نیست و همه‌جا و همیشه سنگینی بار آینده و گذشته به دوش ماست. آدم‌هایی رو که کُشتی با تو هستند. باز تحمل اونا ساده‌تره، ولی اونایی رو که دوست داشتی، و اونایی رو که تو رو دوست داشتند و تو اونا رو دوست نداشتی. ندامت‌ها، آرزوها، تلخی‌ها و شیرینی‌ها، فحشا و خدایان. تنها، آخ، اگه دست‌کم به جای این تنهایی مسموم شده از وجود دیگران که تنهایی منه، می‌تونستم تنهایی واقعی رو بچشم و حرکت یک درخت. تنهایی. نه سیپیون. تنهایی پر از خشم و هیاهو و فریادهای بیهوده‌ست.»
«آدم سرنوشت رو نمی‌فهمه و به همین دلیل من در قالب سرنوشت دراومده‌ام و چهرۀ ابلهانه و غیرقابل درک خدایان رو به خودم گرفته‌ام.»
«دوست داشتن یک موجود پذیرش پیر شدن در کنار اوست.»
«آزاد شده‌ای هستم از وهم و خاطره. من می‌دونم که هیچ‌چیز پایدار نیست.»
«من زندگی می‌کنم، من کشتار می‌کنم و قدرت جنون‌آمیز تخریب رو به کار می‌گیرم که مقابل او قدرت خالق هم‌چون یک دهن‌کجی به نظر می‌رسه. این معنی خوشبختیه! خوشبختی در این نجات تحمل‌ناپذیره، در این تحقیر عالمگیره و این خون و نفرت در اطراف من، این تنهایی انسان شیادی که عمری بر شادی جنون‌آمیز قاتلی کیفرندیده نظاره می‌کنه. این منطق بی‌گذشت که زندگی انسان‌ها رو درهم می‌شکنه.»
«زندگی سخته ولی در عوض مذهب وجود داره، هنر و عشق وجود داره، بدی یگانه راهیه که آدم به خودش حقه بزنه.»
منبع
کالیگولا
آلبر کامو
ترجمۀ پری صابری
نشر قطره
بریده‌هایی از نمایش‌نامۀ کالیگولا نوشتۀ آلبرکامو
مثل یک گلدان میدھم گوش به موسیقی روییدن…
درنگی در رمان «اشتیلر» نوشتۀ ماکس فریش
هرمان هسه: چرا کتاب میخوانیم؟
غزلی از سمانه کهربائیان
-
لذتِ کتاببازی7 روز پیشدربارۀ رمان کاندید یا خوشبینی اثر فرانسوا ولتر
-
لذتِ کتاببازی9 ماه پیشسرودههایی از برتولت برشت
-
تحلیل شعر3 ماه پیشنقد آخر شاهنامه/ فروغ فرخزاد
-
نمایشنامهنویسان9 ماه پیشدربارۀ «اوژن یونسکو» نمایشنامهنویس رومانیایی
-
لذتِ کتاببازی10 ماه پیشدربارۀ «آنچه میماند»: گزیدۀ سی شعر و شرح اشعار «فریدریش هُلدَرلین»
-
اسطوره / ایران باستان3 هفته پیشخورشید نیایش
-
تحلیل نقاشی1 ماه پیشآلن دو باتن: واکاوی نقاشی «خطهای آب» اثر «ریچارد لانگ»
-
فروغ فرخزاد11 ماه پیشآیههای زمینی با صدای فروغ